W Śląskim Centrum Przedsiębiorczości został rozstrzygnięty nabór Wsparcie dużych przedsiębiorstw na rzecz transformacji. Pozytywnie oceniono 11 wniosków, a planowane dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej wyniesie ponad 277 milionów złotych. Dotacje na realizację projektów pochodzą z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji.
Geograficzne uwarunkowania — Śląskie węglem już nie stoi
Miejsca realizacji projektów, zgodnie z założeniami naboru, są powiązane z tymi podregionami województwa śląskiego, które są najmocniej dotknięte koniecznością transformacji związanej z przemysłem. Sukces odnieśli przedsiębiorcy, którzy będą realizowali przedsięwzięcia w Katowicach i Dąbrowie Górniczej — powstaną aż dwa projekty w każdym z tych miast. Zmiany zajdą także w przedsiębiorstwach na terenie Bielska-Białej, Rybnika, Wojkowic, Łazisk Górnych, Radziechów-Wieprza, Gliwic i Bytomia. Pozytywnie ocenione projekty wyczerpały niemal całą pulę środków, co świadczy o tym, że duże przedsiębiorstwa z naszego regionu aktywnie poszukują sposobów na transformację i dywersyfikację działalności w obliczu zmian społeczno-gospodarczych.
Nowoczesne województwo to nasz cel
Środki unijne pozwolą na odejście od branży okołogórniczej i dostosowanie się do wymogów rynkowych, powstaną innowacyjne produkty. Produkcja będzie energooszczędna, a szkodliwa emisja gazów zmniejszona. Zdegradowane tereny poprzemysłowe odżyją i zaczną pełnić nowe funkcje. Powstaną także całkowicie nowe obiekty. Inwestycje przyczynią się również do zachowania oraz stworzenia nowych miejsc pracy. Zyskają również wszyscy mieszkańcy województwa śląskiego — będziemy żyć w czystszym środowisku, a ilość odpadów zostanie znacząco zredukowana.
Środki na odnawialne źródła energii
OZE oraz zrównoważony rozwój stają się priorytetem. Wiele projektów skupia się na zmianie profilu działalności. Firmy są zmuszone do tego, by odchodzić od tradycyjnych, okołogórniczych sektorów i szukać nowych rozwiązań. Nie tylko wprowadzają ekologiczne rozwiązania w swoich siedzibach, ale zajmują się produkcją podzespołów służących do ich stosowania. Istniejąca od 145 lat Fabryka Reduktorów i Motoreduktorów BEFARED S. A. będzie wdrażała nowe reduktory w branży OZE i na przykład w przemyśle stoczniowym. Z kolei Grenevia S.A. rozwinie produkcję i serwisowanie turbin wiatrowych.Prosperplast 1 Sp. z o.o. będzie wytwarzała komponenty pływających farm fotowoltaicznych. Proces ten będzie bezodpadowy i energooszczędny. Natomiast PONAR Wadowice S.A. stworzy na Śląsku niskoemisyjne Centrum Produkcji Napędów, Sterowań i Systemów Specjalnego Przeznaczenia.
Zielona edukacja
Firmy dostrzegają również potrzebę edukacji związanej z przemianami, jakim podlega gospodarka naszego województwa. Maksimum Sp. z o.o. Holding S.K.-A. planuje utworzenie w Katowicach Centrum Biznesowo-Szkoleniowego Zielonej Transformacji NOWY KLEOFAS. Nowo wybudowany obiekt pozwoli na prowadzenie działalności montażowej oraz usługowej. Oprócz doradztwa, a także tworzenia i realizacji projektów związanych z montażem OZE i zielonego, inteligentnego budownictwa, prowadzonych przez Maksimum, możliwe stanie się uruchomienie strefy biznesowo-szkoleniowej. Konferencje i inne usługi świadczone przez centrum kompetencji przeznaczone będą głównie dla pracowników kopalń, przedsiębiorstw związanych z branżą okołogórniczą, a także energetyką konwencjonalną.
Rewitalizacja otwiera wielkie możliwości
Zniszczone budynki Elektrowni Szombierki Bytom zostaną zaadaptowane przez ARCHE S.A. do nowych, ekologicznych celów. Poprzemysłowa zabudowa umożliwi świadczenie wielu różnorodnych usług. Planowany zakres działania jest bardzo szeroki, obejmuje utworzenie muzeum, hotelu, prowadzenie różnorodnych usług związanych z turystyką, sportem i rekreacją, fizjoterapią, rehabilitacją, odnową biologiczną, gastronomią i handlem. Wszystkie usługi będą świadczone przez firmę Arche. Dzięki realizacji projektu powstanie aż 150 nowych miejsc pracy. Planowane dofinansowanie wynosi aż 84 miliony złotych, natomiast całkowita wartość projektu ponad 505 milionów złotych.
Innowacje technologiczne
Przedsiębiorstwa kładą duży nacisk na tworzenie nowych rozwiązań. Dąbrowska Fabryka Maszyn Elektrycznych “Damel” S.A. planuje stworzyć prototypownię maszyn i napędów elektrycznych. Dzięki prowadzonym pracom badawczo-rozwojowym powstaną nowoczesne generatory, które będą stosowane w małych elektrowniach wodnych.
Nowatorska w skali światowej metoda przetwarzania i prostowania stalowych kręgów zostanie wprowadzona do produkcji przez HMSTEEL Edyta Herzyk Sp. k. Prostowanie naciągowe zamiast rolkowego pozwoli uzyskać niezwykle precyzyjne określone normy wymiarowe. Gotowe produkty trafią do firm z sektorów: budowlanego, motoryzacyjnego oraz energetycznego.
Zmiana profilu działalności — od węgla do energetyki jądrowej
Wytwarzanie produktów, które do tej pory nie znajdowały się w ofercie firm stało się koniecznością w czasach gwałtownych przemian gospodarczych. Jednak ten proces zwykle jest łączony z innymi działaniami. Aby zyskać jeszcze większą przewagę konkurencyjną, wprowadzane są na przykład technologiczne innowacje. Tą drogą poszło przedsiębiorstwo Atlas Sp. z o.o. Na podstawie wyników własnych prac badawczo-rozwojowych powstaną proekologiczne wyroby takie jak: dyspersyjne tynki elewacyjne, gładzie polimerowe czy emulsje gruntujące. Zakład, w którym nastąpi produkcja, będzie niskoemisyjny, a nowoczesne rozwiązania technologiczne zostaną zapewnione dzięki automatyzacji, robotyzacji i cyfryzacji.
Z kolei Ecol Sp. z o.o. wprowadza zmiany związane ze stopniowym wygaszaniem elektrowni węglowych. Realizacja projektu pozwoli na powstanie laboratorium diagnostycznego, warsztatu serwisowego oraz centrum szkoleniowego. Wprowadzenie międzynarodowej normy umożliwi wzrost konkurencyjności przedsiębiorstwa i świadczenie usług na rzecz takich dziedzin gospodarki jak OZE, przemysł spożywczy, motoryzacyjny, a nawet energetyka jądrowa.
Pozyskanie nowych klientów i wzmocnienie pozycji na rynku przy jednoczesnym promowaniu odnawialnych źródeł energii jest planowane przez Zakłady Pomiarowo-Badawcze Energetyki “Energopomiar” Sp. z o.o. Firma połączy badanie biomasy z usługą certyfikacji. Dzięki temu będzie mogła zaoferować klientom kompleksową usługę analityczno-certyfikacyjną. Klient nie będzie musiał szukać dwóch różnych firm – jednej zajmującej się badaniami, a drugiej — certyfikatami. Wszystko załatwi w jednym miejscu, a cyfrowy system LIMS sprawi, że cały proces będzie szybki i wygodny. Dzięki cyfryzacji nastąpi zmiana źródła dochodów, odejście od branży górniczej i wprowadzenie bardziej ekologicznych i nowoczesnych usług.
Przyszłość województwa śląskiego
Duże przedsiębiorstwa w naszym regionie aktywnie angażują się w transformację, co odzwierciedla regionalną strategię odchodzenia od przemysłu węglowego. Zaplanowane projekty są kluczowe dla łagodzenia skutków transformacji społeczno-gospodarczej województwa. Skala zaplanowanych inwestycji jest bardzo duża. Całkowity koszt wszystkich projektów wyniesie ponad miliard złotych. Firmy odchodzą od tradycyjnych, związanych z górnictwem sektorów, w kierunku zielonej transformacji, w tym energetyki odnawialnej. Bardzo istotnym elementem ich działań jest wprowadzanie do produkcji wyników prac badawczo-rozwojowych oraz innowacyjnych technologii, nierzadko na skalę światową. Setki pracowników zachowają swoje miejsca pracy, a dodatkowo powstanie wiele nowych etatów. Rozwinie się również lokalne zaplecze usługowe.
Rozstrzygnięcie naboru Wsparcie dużych przedsiębiorstw na rzecz transformacji to jeden z kluczowych kroków w realizacji gospodarki opartej na zrównoważonym rozwoju oraz innowacjach technologicznych. Środki z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji stanowią impuls dla tych zmian. W ten sposób region, który kiedyś był sercem przemysłu węglowego, ma szansę zostać liderem nowoczesnego przemysłu.
-
Listę ocenionych projektów możesz pobrać ze strony scp-slask.pl.
Wszystkim firmom, które uzyskały dofinansowanie, gratulujemy. Zachęcamy do skorzystania z działu Porady, a zwłaszcza artykułów Od błędów do perfekcji — jak unikać pułapek we wnioskach o płatność? oraz Człowieku, nie irytuj się, czyli jak bezproblemowo przejść przez kontrolę projektu unijnego.
Autorka: Anna Trólka
Wydział Informacji i Promocji
